W projekcie urządzenia optycznego pracują różne osoby: optyk, mechanik, projektant produktu i wreszcie klient lub zespół, który podejmie decyzję. Każda z nich patrzy na ten sam układ z innej strony. Optyka mówi o aberracjach i rozkładach irradiancji, mechanika o gabarytach i mocowaniach, a klient o tym, czy produkt spełni swoją funkcję.
Wspólnym językiem jest obraz: gdzie biegnie światło i co mu przeszkadza. RayViz pozwala go pokazać bez opuszczania środowiska CAD.
Problem: wynik, którego nikt poza autorem nie widzi
Wynik symulacji optycznej to zwykle zestaw map, wykresów i liczb. Dla optyka są jednoznaczne, ale dla mechanika oznaczają tylko tyle, że „gdzieś jest problem". Aby go naprawić, trzeba wiedzieć, który element konstrukcji go powoduje.
Typowe pytania zespołu mechanicznego brzmią na przykład:
- czy wiązka mieści się w tej obudowie,
- czy ten uchwyt nie przysłania światła,
- czy zagięcie elementu nie spowoduje ucieczki światła,
- co się stanie, jeśli przesunę ten element o kilka milimetrów.
Najlepiej odpowiadać na nie na modelu, który zespół już zna: na bryle CAD.
RayViz: ray tracing w SOLIDWORKS
RayViz to dodatek do SOLIDWORKS stworzony przez Lambda Research. Jest w pełni zintegrowany ze środowiskiem, w którym pracują konstruktorzy, i dodaje do niego możliwość przypisywania właściwości optycznych oraz śledzenia promieni.
Według producenta RayViz pozwala:
- przypisywać właściwości optyczne z bazy TracePro bezpośrednio w SOLIDWORKS, zapisując je jako część modelu,
- definiować źródła światła i wykonywać ray tracing, aby zobaczyć promienie i ich ścieżki,
- korzystać z katalogów źródeł LED oraz źródeł gaussowskich i lambertowskich o różnych szerokościach wiązki,
- zapisać model SOLIDWORKS w formacie TracePro i otworzyć go w TracePro do pełnej analizy.
Dzięki temu konstruktor widzi ścieżki promieni na własnej bryle, a nie na osobnym modelu przygotowanym przez kogoś innego.
Do czego RayViz nadaje się najlepiej
Lambda Research wskazuje, że RayViz jest szczególnie pomocny we wczesnych etapach projektu produktu. Przykładowe zastosowania to:
Weryfikacja ścieżki wiązki. Sprawdzenie, czy światło biegnie tak, jak zaplanowano, od źródła do celu.
Kontrola winietowania. Sprawdzenie, czy elementy mechaniczne nie przysłaniają części wiązki.
Wykrywanie światła uciekającego z light guide. Sprawdzenie, czy w zagięciach światłowodu płytowego światło nie opuszcza prowadnicy.
To pytania, na które odpowiedź można uzyskać szybko i bez pełnej analizy energetycznej, a ich wynik wpływa na konstrukcję. Im wcześniej problem zostanie zauważony, tym taniej go naprawić.
Pokazać klientowi: od wiązki do decyzji
Przy rozmowie z klientem lub zarządem najlepiej działa prostota. Pokazanie ścieżek promieni na modelu produktu pozwala odpowiedzieć na pytanie „jak to działa" bez tłumaczenia pojęć optycznych. Widać, skąd światło wychodzi, którędy biegnie i gdzie trafia.
Gdy potrzebna jest bardziej dopracowana wizualizacja, na przykład do prezentacji handlowej, można skorzystać z TracePro, który według Lambda Research oferuje fotorealistyczne renderowanie modelu. RayViz służy tu jako szybki pierwszy etap, a TracePro jako etap pełnej analizy i prezentacji.
Od RayViz do TracePro
RayViz i TracePro nie konkurują, lecz uzupełniają się. Ścieżka pracy może wyglądać tak:
- Konstruktor przypisuje właściwości optyczne i sprawdza ścieżki promieni w SOLIDWORKS (RayViz).
- Po wstępnej weryfikacji zapisuje model w formacie TracePro.
- Optyk otwiera model w TracePro i wykonuje pełną analizę: rozkłady energii, światło rozproszone, raporty.
- Wnioski wracają do konstrukcji i cykl się powtarza.
Takie podejście pozwala wspólnie pracować nad jednym modelem i ograniczyć liczbę wersji przekazywanych między zespołami. Szerzej o analizie światła rozproszonego piszemy w artykule Analiza stray light: co to jest.
Gdzie w tym OSLO
Jeśli układ zawiera soczewki, ich projekt zwykle powstaje w OSLO, czyli w programie do projektowania i optymalizacji układów soczewkowych. Wynik można przenieść do TracePro, który akceptuje format plików LEN programu OSLO. Tak powstaje spójny workflow: projekt optyki w OSLO, wizualizacja i weryfikacja w CAD z RayViz, pełna analiza w TracePro. O pracy z kolimatorami i układami z rzeczywistą mechaniką piszemy w artykule Projektowanie kolimatorów.
Przykładowy workflow komunikacji wyników
1. Zacznij od modelu CAD
Wykorzystaj bryłę, którą zespół mechaniczny już zna, zamiast przygotowywać osobny model do symulacji.
2. Przypisz właściwości optyczne
Wybierz materiały z bazy właściwości i przypisz je elementom modelu.
3. Zdefiniuj źródło
Wybierz źródło z katalogu LED albo zdefiniuj źródło gaussowskie lub lambertowskie.
4. Wykonaj ray tracing i obejrzyj ścieżki
Sprawdź, czy wiązka biegnie zgodnie z założeniem i czy nie jest blokowana.
5. Zbierz uwagi zespołu
Omów wynik z konstruktorem i wprowadź zmiany w bryle, a następnie powtórz ray tracing.
6. Przejdź do pełnej analizy
Zapisz model w formacie TracePro i wykonaj analizę energetyczną oraz światła rozproszonego.
7. Przygotuj prezentację
Dla klienta wybierz ujęcia, które pokazują sens działania układu, a w razie potrzeby wykonaj wizualizację w TracePro.
Jakie narzędzie do jakiego zadania
| Zadanie | Narzędzie |
|---|---|
| Wczesna weryfikacja ścieżek promieni w CAD | RayViz |
| Kontrola winietowania przez mechanikę | RayViz |
| Wykrywanie ucieczki światła z light guide | RayViz |
| Pełna analiza optyczna, rozkłady energii | TracePro |
| Światło rozproszone i raporty | TracePro |
| Projekt i optymalizacja układu soczewkowego | OSLO |
Najczęstsze błędy w komunikacji wyników symulacji
Pokazywanie samych liczb
Mapy i wykresy bez kontekstu geometrii są trudne do zrozumienia dla osób spoza optyki.
Osobny model dla symulacji i dla konstrukcji
Dwie niezależne wersje modelu szybko się rozjeżdżają, a zmiany trzeba nanosić dwa razy.
Odkładanie weryfikacji ścieżek promieni na koniec
Problemy z winietowaniem lub ucieczką światła najtaniej naprawić na wczesnym etapie.
Traktowanie wizualizacji jako pełnej analizy
Ścieżki promieni pokazują, co się dzieje, ale nie zastępują analizy ilościowej, na przykład rozkładu natężenia czy poziomu światła rozproszonego.
Brak wspólnego kryterium akceptacji
Zanim pokaże się wynik, warto ustalić, czego od niego oczekujemy, bo inaczej każda strona zobaczy w nim co innego.
Podsumowanie
Dobry wynik symulacji to taki, który prowadzi do decyzji. Żeby tak się stało, musi być zrozumiały dla wszystkich, którzy tę decyzję podejmują: mechaników, projektantów i klienta.
RayViz przenosi ray tracing do SOLIDWORKS, pozwalając pokazać ścieżki promieni na bryle CAD i szybko sprawdzić winietowanie czy ucieczkę światła z light guide. TracePro przejmuje model do pełnej analizy energetycznej i światła rozproszonego, a OSLO służy do projektu samych soczewek. Razem tworzą ciąg: od pomysłu, przez weryfikację w CAD, po pełną analizę, w którym wszyscy patrzą na ten sam model.
Materiały producenta
Strona produktu RayViz: Lambda Research: RayViz
RayViz w katalogu partnerów SOLIDWORKS: SOLIDWORKS: RayViz for SOLIDWORKS
Zastosowania TracePro w spektroskopii, w tym fotorealistyczna wizualizacja: Lambda Research: Spectroscopy Simulation Using TracePro